Ordu Tarım ve Hayvancılık (ORTAR) A.Ş. öncülüğünde yaklaşık bin dönüm bahçe ile şehrin en büyük fındık üreticisi olan Ordu Büyükşehir Belediyesi fındık hasadını gerçekleştiriyor. Büyükşehir Belediyesi, yalnızca fındık üretmekle kalmıyor; üretimden sanayiye, teknolojiden katma değerli ürünlere uzanan çalışmalarla fındığın ekonomik değerini artırmayı hedefliyor.

Fındık hasadının devam ettiği bahçelerde toplanan ürünlerin kurutulduğu alanı ziyaret eden Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler, yürütülen çalışmaları yerinde inceledi. Hasat sürecine ilişkin bilgi veren Başkan Güler, fındığa bilimsel ve teknik açıdan yaklaştıklarını belirterek, birim alandan daha fazla verim elde etmek için çalışmalar yürüttüklerini söyledi. Bu yılki fındık hasadının başladığını ve çalışmaların yoğun şekilde sürdüğünü belirten Başkan Güler, bahçelerde verim artırıcı uygulamalara önem verdiklerini kaydetti. Başkan Güler, 'Yoğun bir çalışma içerisindeyiz. Fındığa hem bilimsel hem teknik yaklaşıyoruz. Bahçelerimizde verim artırıcı çalışmalarımız var. Fidan, tek dal, teraslama çalışmalarımız var. Bunlarla ilgili örnek bahçelerimiz bulunuyor' dedi.

'ORTAR ile fındık üretimi önemli bir noktaya taşındı'

ORTAR A.Ş. ile birlikte Ordu'nun fındık üretiminde önemli bir noktaya taşındığını belirten Başkan Güler, şirketleşme sayesinde üretimin hukuki bir statüye de kavuştuğunu söyledi. Başkan Güler, 'ORTAR şirketimizle dünyada sayılı fındık üreticilerinden biri olduk. Bu şirketi kurarak da hukuki bir statü kazandık. Bununla ilgili rekabet kurumuna başvurduk ve haksız rekabeti önleyici çalışmalarla başarılı kararlar aldırdık' şeklinde konuştu.

'Fındık bahçelerinin hepsi birer işletme'

Başkan Güler, fındık bahçelerinin yılın yalnızca bir döneminde kullanılan alanlar olarak görülmemesi gerektiğine dikkat çekti. Fındık üretiminin yanında farklı tarımsal faaliyetlerin yapıldığını, aktif karbon, süperkritik akışkan teknolojisi ile fındığın katma değerli ürünlere dönüştürdüklerini belirterek, 'Fındık ürünü haricinde bu bahçelerimiz 11 ay boş. Bu boşlukta örtü altı yetiştiriciliği kapsamında 5'li karma yem çalışmalarımız var. Bildiğiniz gibi hayvancılıkta en büyük girdi yem, onu da ithal ediyoruz. Yem çalışmalarımız da sürdürülüyor. Yine fındık bahçelerinde yumurta üretimi, beyaz et, tavuk üretimi dahil yapıyoruz. Kısacası fındık bahçesi sadece fındık bahçesi değil hepsi bir işletme. Fındığın kapsülünden pelet elde ediliyor. Fındık kabuğundan aktif karbon fabrikası kurduk. Yine fındık ürününden çikolata üretimimiz var. Zarından dahi ürün elde ediyoruz. Süperkritik akışkan teknolojisi ile de protein ve enzimlerini değerlendiriyoruz. Fındığın ilaç, gıda, kozmetik, endüstri maddesi olarak kullanılmasına yönelik çalışmalarımız var. Fındığın hakkını bu şekilde vermemiz lazım' ifadelerine yer verdi.

TMO 2026/2027 sezonu kabuklu fındık alım fiyatlarını yüzde 50 sağlam iç fındık esasına göre Giresun kalite için 255 TL, levant kalite için 250 TL olarak belirlenmesi sonucu üreticiler günler öncesinden randevularını aldı. Serbest piyasa ile TMO arasındaki yaklaşık 70 TL'lik fiyat farkı, üreticilerin TMO'ya olan güvenini arttırdı.

TMO tarafından Ordu'da yeni sezon fındık alımına da bugün itibariyle başlandı. Fiyatların açıklanmasının ardından TMO, Gülyalı ilçesindeki depoda hazırlıklarını tamamladı. Sistem üzerinden randevu oluşturan üreticiler, fındıklarını TMO alım noktasına götürdü. TMO görevlileri de ilk olarak fındık çuvallarından numune aldı, ardından yapılan incelemede, nem oranı kurtaran ve şartlara uygun olarak getirilen fındıklar depolara konuldu.

'Serbest piyasa ile arasındaki fiyat farkı fazla'

Altınordu ilçesinden fındığını getiren Cemil Kabal, hasadını yaptığı fındığını toplayıp patoz işleminden sonra kuruttuğunu ve fiyat yüksek olduğu için TMO'ya getirdiğini söyledi. Kabal, 'Serbest piyasaya göre daha iyi, paramız nakit oluyor, randımanı da değerlendiriyorlar. Bu şekilde daha güzel. 500 kilogram fındığım var, 52 randıman gelir diye düşünüyorum' dedi.

Perşembe ilçesinden gelen Mehmet Kılıç, serbest piyasa ile TMO arasında büyük bir fiyat farkı olduğunu, bu nedenle insanların TMO'yu tercih ettiğini ifade ederek, 'Ben şimdi 70-80 lira daha düşük olan manavlara nasıl fındık vereyim? Aradaki makas çok faza' diye konuştu.

'Fındığımızı güzel bir şekilde hazırladık'

Altınordu ilçesinden Remziye Yiğit, 'Fındığımızı güzel bir şekilde çürük ve kırık olmadan hazırladık. İçini güzel seçtik, randımanları da güzel. Bakalım sonuç ne olacak. Serbest piyasanın fiyatları çok düşük olduğu için buraya gelmeyi tercih ettik' ifadelerine yer verdi.

'Devlet güvencesinde'

Derya Tulgar isimli üretici ise uzun yıllardır mahsullerini TMO'ya verdiklerini ifade ederek, 'Dönüme göre fındık veriyoruz. Burası bizim için iyi, paramız bankaya yatıyor. Fiyat piyasaya göre çok yüksek. Üretici mahsulün karlığını alamayınca olmuyor. Burası aynı zamanda devlet güvencesi altında' şeklinde konuştu.

Fındık hasadının tamamlanmasının ardından üreticilerin harmanlardaki yoğun mesaisi devam ediyor. Toplanan fındıklar, harmana getirildikten sonra bir süre kurutuluyor. Kurutma işleminin ardından patoza verilen fındıklar, yeniden harmanlara serilerek kurumaya bırakılıyor.

Üreticilerden Engin Yüksel, günler süren hasadın ardından şimdi de fındıkların patozdan geçirilmesi ve kurutulması için yoğun bir çalışma yürüttüklerini söyledi.

Özellikle sıcak havaların etkili olduğu bölgelerde harmanlarda hareketlilik yaşanıyor. Fındıkların patozdan geçirilmesinin ardından üreticilerin ürünlerini tamamen kurutarak depolama ve satış sürecine hazırlanıyor.

Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler'in 2019 yılında göreve gelmesinin ardından tarım ve hayvancılık alanında birçok çalışma hayata geçirildi. Büyükşehir Belediyesi tarafından kurulan ve içerisinde toprak işleme, hasat ve harman ile ilaçlama makinelerinin yer aldığı Tarım Makineleri Parkı'nda toplam 28 makine bulunuyor. Bu kapsamda, bölgenin engebeli arazi yapısına uygun paletli biçerdöverin deneme çalışmaları Mesudiye ilçesinde gerçekleştirildi.

Üreticiler, yüksek maliyetli tarım ekipmanlarına yatırım yapmadan Büyükşehir Belediyesi tarafından sağlanan makinelerden faydalanarak üretimlerini sürdürüyor. Uygulamanın özellikle aile tipi tarım işletmelerine önemli kolaylık sağladığı belirtildi.

Mesudiye'de biçerdöverle buğday hasadı

Tarım Makineleri Parkı'nı genişletmek için çalışmalarını sürdüren Büyükşehir Belediyesi, bölgenin arazi yapısına uygun paletli biçerdöverin denemelerine başladı. Geçen yıllarda İstanbul'dan memleketi Mesudiye'ye dönerek tarımsal faaliyetlere başlayan 36 yaşındaki Emrah Muammer Özer'in buğday tarlasında gerçekleştirilen hasada Başkan Güler de katıldı. Paletli biçerdöverle yapılan deneme hasadını takip eden Güler, makinenin bölgedeki kullanım imkânları hakkında bilgi aldı.

'Biz üreticilerimizi tırpandan, oraktan kurtardık'

Ordu'da tarımsal üretimde makineleşmeye büyük önem verdiklerini belirten Başkan Güler, 'Biz konuşmuyoruz, gösteriyoruz. Mühendislikte bir kural vardır; mühendisler iknaya çalışmaz, ispat eder. Biz de Ordu'da hiç olmayan, ilk defa burada bir biçerdöveri aldık, getirdik ve şimdi de uygulamalı olarak gösteriyoruz. Büyükşehir Belediyesi olarak biz, olmaz denileni yaptık. Tarım makinelerini aldık, tarımsal çalışmaları mekanize olarak yapıyoruz. Biz üreticilerimizi tırpandan, oraktan kurtardık. Bu çalışmalar zamanla halkımızın ekonomisine katkı sağlayacak, göç azalacak ve insanlar doğduğu yerde doyacak. Kendi kendine yeten bir Ordu için çalışmalarımızı sürdüreceğiz' diye konuştu.

Üretici ekim alanını büyütüyor

Tarım Makineleri Parkı'ndan faydalanan Emrah Muammer Özer ise Büyükşehir Belediyesinin sağladığı desteklerle ekim alanlarını her geçen yıl büyüttüğünü söyledi. Yaklaşık 3 yıl önce İstanbul'dan Mesudiye'ye dönerek tarıma yöneldiğini ifade eden Özer, hedefinin 2028 yılına kadar bin dönüm arazide üretim yapmak olduğunu belirterek, sağlanan makine ve ekipman destekleri dolayısıyla Başkan Güler'e teşekkür etti.

'Makine ve ekipman desteği çok kıymetli'

Ordu İl Tarım ve Orman Müdürü Bayram Ay da çiftçilere yönelik makine ve ekipman desteğinin tarımsal üretim açısından önemli olduğunu söyledi. Büyükşehir Belediyesi ile iş birliği içerisinde Ordu tarımına katkı sunmaya devam edeceklerini ifade eden Ay, 'Tarla ziraatı makine ve ekipmansız olmaz. Büyükşehir Belediyemizin çiftçilerimize sunmuş olduğu makine ekipman desteği çok kıymetli. Bunların yanı sıra ürünlerin çeşitlendirilmesi adına yine Büyükşehir Belediyemizin yaptığı yeni ürün denemeleri ve tohum destekleri de çok kıymetli. İlimizde insanların üretime katkıda bulunması ve doğduğu yerde doyması adına yapılan tüm çalışmaları destekliyoruz. Bundan sonra da Büyükşehir Belediye Başkanımız Dr. Mehmet Hilmi Güler'in önderliğinde Ordu tarımına hizmet etmeye devam edeceğiz' diye konuştu.

Ordu Büyükşehir Belediyesi tarafından 7 yıl önce hayata geçirilen proje, fındık üreticilerinin hasat döneminde işçi arama telaşını azaltırken, çalışmak isteyen vatandaşlara da gelir kapısı oluşturuyor. Proje kapsamında üreticiler ile işçiler bir araya getirilerek hasat çalışmalarının daha planlı şekilde yürütülmesi sağlanıyor.

Üretici ile işçiyi aracısız şekilde buluşturan 'Fındık Dalda, Aklın İşçide Kalmasın' projesi, fındık hasadının daha planlı ve verimli yürütülmesine katkı sağlıyor. 7'nci sezonunda devam eden proje sayesinde üreticilerin işçi arama telaşı azalırken, çalışmak isteyen vatandaşlar da hasat döneminde gelir elde etme imkanına kavuşuyor.

'Bizler için ekmek kapısı'

Fındık hasadının başlamasıyla birlikte proje kapsamında bir araya getirilen üretici ve işçiler, Ordu'nun farklı ilçelerindeki bahçelerde çalışmaya başladı. Kumru ilçesinden Altınordu ilçesi Dedeli Mahallesi'ne gelen Öznur Tüm ve ekibi, üretici Serkan Akyürek'in bahçesinde fındık hasadı gerçekleştiriyor. Yıllardır projeden yararlandığını belirten Tüm, uygulamanın hem işçiler hem de üreticiler açısından önemli kolaylık sağladığını belirterek, 'Böyle bir projeyi uyguladığı için Başkanımız Dr. Mehmet Hilmi Güler'e çok teşekkür ediyoruz. İşçi lazım olan belediyeyi arıyor. Belediyeye başvuru yapan üretici ile buluşturuluyor. Evimdeyken bahçe sahipleri ile görüşüyorum. İmkanlarımızı söylüyoruz ve anlaşıyoruz. Onlara işçi, bize de iş lazım. Yıllardır bu projeden yararlanıyoruz. Oldukça da verim aldık. Bu bahçe sonrası çok daha işimiz var. Proje ile birlikte iş seçeneklerimiz de çok arttı' dedi.

Öznur Tüm'ün ekibinde yer alan işçiler de projeden memnun olduklarını belirterek, 'Kumru'dan geliyoruz, ekmeğimizin peşindeyiz. Bu proje bizim için bir vesile oldu. Projeden oldukça memnunuz' ifadelerini kullandı.

'2 yıldır projeden yararlanıyoruz'

Projeden yararlanan üretici Serkan Akyürek ise 2 yıldır aynı ekip ile çalıştığını belirterek, uygulamanın üretici ile işçiyi buluşturduğunu söyledi. Akyürek, 'Bu projeden 2 yıldır yararlanıyoruz. Üretici ile işçiyi bir araya getiren bir çalışma. Çok şükür memnunuz. 2 yıl önce bu ekip ile tanıştık. Bu sene yine aynı işçiler ile devam ediyoruz. Bu da bu proje sayesinde oldu. Bu projeyi düşünerek şehrimizde uygulayan Başkanımız Hilmi Güler'e çok teşekkür ediyoruz' diye konuştu.

Karadeniz Bölgesi'nin en önemli geçim kaynaklarından birisi olan fındık hasadı, sahil kesimlerinde resmi olarak 10 Ağustos tarihinde toplanmaya başlandı. Türkiye'de en fazla üretiminin yapıldığı ve hasadı devam eden fındıklarını harmana getirip kurutan üreticilerin kabuğundan ayırmak için kullandığı patozların mesaisi ise yoğunlaştı.

Zor şartlar altında 50 gün çalışılıyor, saatlik ücreti 6 bin TL

Gece-gündüz zor çalışma şartları olan ve her yıl ortalama 50 gün, iş yoğunluğuna göre günün yaklaşık 20 saatini çalışarak geçiren ve diğer günlerde farklı işler ile uğraşan patozcular için mesai yoğun bir şekilde sürüyor. Güneşli hava ve işlerinin gereği toz içerisinde çalışan patozcular, geçen yıl 4 bin 500 TL olan saatlik çalışma ücretini, bu yıl 6 bin TL olarak belirledi.

'Bu sene fındık güzel, eve gitmeden makine başında hizmet veriyoruz'

Patoz sahibi Ahmet Yasin Sönmez, '2026 yılı fındık sezonumuz başladı, işlerimiz çok yoğun. Harmanlar güzel, Allah'a çok şükür fındık bu sene bol. Zorlu, 7 gün 24 saat çalışıp hizmet vermeye çalışıyoruz. Bu sene Ordu çevresinde patoz saati 6 bin lira. Mazot fiyatları biraz daha düşük olsa memnun olurduk ama buna da şükür. Eve gitmeden gece-gündüz makinenin başındayız. Bu iş bizde dededen bu yana devam ediyor. Biz sezonumuzda sahil kesim bitince yükseklere çıkıyoruz, toplamda da 45-55 gün boyunca hizmet vermeye çalışıyoruz' dedi.

'Allah ne verdiyse şükürler olsun'

Ağabeyinin, hasadı tamamlanan fındığını patoz işlemine başlattıklarını söyleyen Ümit Demirel, 'Allah ne verdiyse şükürler olsun. Hasat güzel gidiyor, Allah güle güle ağız tadıyla yemeyi nasip etsin' ifadelerine yer verdi.

Ordu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, Ordu Arıcılık Araştırma Enstitüsü ve Ordu Arı Yetiştiricileri Birliği iş birliğinde sürdürülen 'Karadeniz Arı Genotipinin Verim ve Varroa Parazitine Direnç Yönünden Islahı' projesi ile kaliteli ana arı üretiminin artırılması ve elde edilen ana arıların arıcıların kullanımına sunulması hedefleniyor.

Proje kapsamında elde edilen üstün vasıflı ana arılar arıcılara dağıtılırken, arı kolonilerinin verim ve dayanıklılığının artırılması için çalışmalar yürütülüyor. Yaklaşık 8 yıldır devam eden projede, güçlü koloniler ve kaliteli ana arılarla sürdürülebilir arıcılığın geliştirilmesi amaçlanıyor.

'Yüksek bal verimi, kaliteli arı ırkıyla elde ediliyor'

Ordu İl Tarım ve Orman Müdürü Bayram Ay, projenin önemine değinerek, ildeki arıcıların büyük bölümünün gezginci arıcılık yaptığını söyledi. Çankırı, Yozgat ve Tokat'ta gezginci arıcıları ziyaret ederek sorunlarını yerinde dinlediklerini belirten Ay, yüksek bal veriminin kaliteli arı ırklarıyla elde edildiğini ifade etti. Ay, 'Bu kapsamda bu projede elde edilen üstün vasıflı ana arılar arı yetiştiricilerimize verilerek, verimlerinin daha iyi olması sağlanmaktadır. Islah projesi 8 yıldır devam etmektedir, bundan sonraki süreçte de gözlem ve araştırmalarımız devam edecektir' dedi.

Ordu Arıcılık Araştırma Enstitüsü Müdürü Şeref Cınbırtoğlu ise arıcılıkta ıslah çalışmalarının Türkiye ve dünyada önem verilen konular arasında yer aldığını belirterek, üretimde verim ve kaliteyi artırmak amacıyla ıslah programlarının uygulandığını söyledi.

Ordu Arı Yetiştiricileri Birliği Başkanı Akın Çiftçi de 2018 yılında başlayan projenin devam ettiğini belirterek, çalışmalarla önemli mesafe kat ettiklerini söyledi. Islahın uzun soluklu bir çalışma olduğunu ifade eden Çiftçi, amaçlarının projenin sürdürülebilirliğini sağlamak olduğunu kaydetti.

'Hedefimiz daha verimli ana arı üretimi sağlamak'

Çiftçi, proje kapsamında üretilen ana arıların arıcılara dağıtıldığını ve bir bölümünün de satışının yapıldığını belirterek, 'Arıcılarımızdan olumlu dönüşler alıyoruz, bu da bizi fazlasıyla memnun ediyor. Önemli olan projenin sürdürülebilirliğini sağlamak ve arıcılarımız için daha verimli ana arıların üretimini sağlamak. Bu hedef doğrultusunda çalışmalarımıza devam ediyoruz' dedi.

Ziyaretlerde Hayvancılık Genel Müdürlüğü Islah Daire Başkanlığı Kanatlı ve Küçük Evcillerin Islahı Çalışma Grup Sorumlusu Dr. Seval Ünalan da yer aldı.

Altınordu ilçesi Karaağaç Mahallesi'nde yaşayan Öziş kardeşler, Tarım ve Orman Bakanlığı'nın yüzde 50 hibe desteğiyle geçen yıl yaklaşık 17,5 dönümlük fındık bahçelerine file sistemi kurdu. Sistem sayesinde daha önce yaklaşık 25 işçiyle 4 günde topladıkları ve 100 işçi ücreti ödedikleri bahçelerini, 20 işçi ücreti vererek, çok daha az maliyetle hasat eden üreticiler, hem işçilik maliyetlerini düşürdü hem de zamandan tasarruf etti. Böylece hem işçilik ihtiyacı azalıyor hem de üreticiler günlerce süren geleneksel hasat yöntemine göre önemli ölçüde zaman kazanıyor.

'Fileyi sermek ve fındığı toplamak toplam maliyet 20 işçi ücreti'

Fındık üreticisi Halil Öziş, işçilik maliyetlerinin kendilerini file sistemini araştırmaya yönelttiğini belirterek, 'Bizim arazilerimiz Karadeniz Bölgesi'nin en zor arazileri, taşlık, yamaç ve engebeli. Projeye geçen yıl başvurduk ve hibemiz çıktı. Devletimiz yüzde 50'sini karşıladı, gerisini de biz karşıladık. Geçen yıl yaklaşık 17,5 dönüm olan arazimize serdik. Biz burayı normalde 26 kişilik ekiple 4 günde topluyorduk, yaklaşık 100 işçi ücreti gidiyordu. File sistemini getirdikten sonra bu fileyi sermek ve toplamak dahil yaklaşık 20 işçimiz gidiyor. Normalde 2 kişilik bir aile bir haftada toplayabilir, işçilik parası da üreticide kalıyor. Ben tüm üreticilere kesinlikle file sistemini tavsiye ederim' dedi.

'Bu sistemle 50 kişinin topladığı yeri 10 kişiyle topluyorsun'

Mehmet Öziş de file sisteminin özellikle yevmiye maliyetlerini büyük ölçüde azalttığını ifade ederek, 'Bizleri büyük seviyede yevmiye olayından kurtarıyor. Bunda taş, diken ve yamaç gibi derdi yok. İyi serilirse 50 kişinin topladığı yeri 10 kişiyle toplayabiliyorsun, çok büyük faydası var. File sistemi ile evdeki 2 kişi 5 ton fındığını rahatlıkla toplayabilir. yüzde 90 meyilli arazide bile kullanılabilir. Normalde 5 ton fındık için 100-125 işçi ücreti gider ama bu şekilde 2 kişi 10 günde toplar' diye konuştu.

Fındık hasat döneminin başlaması dolayısıyla Vali Muammer Erol ve protokol üyeleri, fındık hasadı yapan işçileri bahçede ziyaret ederek sezonun hayırlı ve bereketli olması temennisinde bulundu. İl Müftüsü Ali Çakmak tarafından bereketli bir sezon için dua edilirken, ardından protokol üyeleri ve işçiler hep birlikte fındık hasadı yaptı.

Giresun'un Bulancak ilçesinden fındık işçileri getirerek Ordu'da hasat yaptıklarını belirten Beşir Gündoğdu, tüm üreticilere bereketli bir sezon dileyerek, 'Çok güzel bir sezon oluyor, işçilerimiz ile birlikte güle oynaya bu işi yapıyoruz' dedi.

Fındık hasadında çalışan Ünal Gündoğdu da sezonun hayırlı ve bereketli geçmesini dileyerek, sıcak havaların kendilerini zorladığını söyledi.

Fındık işçisi Bayram Demir ise sıcak hava nedeniyle zorlandıklarını ancak fındık toplamanın kendileri için piknik yapmak kadar kolay olduğunu ifade etti.

Programa, Ordu Büyükşehir Belediyesi Başkan Vekili Hüseyin İnanır, İl Tarım ve Orman Müdürü Bayram Ay ile ilgililer de katıldı.

Türkiye Sosyal Kapsayıcı Yeşil Geçiş (SoGreen) Projesi kapsamında yürütülen program çerçevesinde, fındık işleme süreçlerinde yüksek katma değerli üretime geçiş ve yeşil dönüşüm ile mobilya sektöründe kaynak tasarrufu ve yeşil dönüşümü hedefleyen 2 proje destek almaya hak kazandı. Projelere ilişkin protokol, Ordu Valiliği makamında Vali Muammer Erol başkanlığında düzenlenen törenle imzalandı.

Törende konuşan DOKA Genel Sekreteri Kemal Akpınar, programın imalat sanayinde verimlilik ve temiz üretim odaklı dönüşümün sağlanması ile turizm sektöründe çevre dostu uygulamaların yaygınlaştırılması amacıyla hayata geçirildiğini söyledi. Akpınar, teknik destek programı kapsamında firmaların mevcut durum analizlerinin yapıldığını, yeşil dönüşümü de kapsayan yol haritalarının oluşturulduğunu belirterek, TR90 Bölgesi'nde faaliyet gösteren mikro ve küçük işletmelerin yeşil dönüşüm faaliyetlerinin desteklendiğini ifade etti.

Program kapsamında Ordu'da fındık işleme süreçlerinde yüksek katma değerli üretime geçiş ve yeşil dönüşüm projesine 1 milyon 826 bin 250 TL, mobilya sektöründe kaynak tasarrufu ve yeşil dönüşüm hedefleyen projeye ise 2 milyon 85 bin 774 TL olmak üzere toplamda 3 milyon 912 bin 24 TL hibe desteği sağlanacak.

Karadeniz Bölgesi'nin en önemli geçim kaynaklarından olan fındık, sahilde bulunan bazı kesimlerde olgunlaştı. Altınordu ilçesinin Akçatepe, Saraycık, Turnasuyu ve Kayabaşı Mahallelerinde, Perşembe ilçesinin sahil kesimlerinde erken olgunlaşan mahsullerini toplamak için sabahın erken saatlerinde bahçeye giren fındık üreticileri ve işçiler, yeni sezonun ilk hasadını yapmaya başladı. Üreticiler hava sıcaklıklarının hasadı zorlaştırdığını belirterek, bu yıl rekoltenin ve mahsulün güzel olduğunu söyledi.

2026-2027 sezonu fındık fiyatları

Öte yandan Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO), 2026-2027 dönemi kabuklu fındık alım fiyatlarını belirledi. Buna göre 50 randıman Giresun kalite fındığın kilogram fiyatı 255 lira, levant kalite fındığın kilogram fiyatı ise 250 lira olarak açıklandı. Ayrıca belirlenen baz fiyatların yanı sıra yüksek randımanlı fındığa her randıman için ilave ödeme de yapılacak. Üreticilere, Giresun kalite için kilogram başına 5 lira 10 kuruş, levant kalite için ise 5 lira ilave fiyat verilecek.

'Rekolte şuan için güzel görünüyor'

İstanbul'dan fındık hasadı için memleketi Ordu'ya gelen bahçe sahibi Mehmet Akın, 'İnşallah bereketli bir sezon olur. İşçi arkadaşlarımız ile bugün hayırlısı ile hasada başladık. Şuan görüntü itibariyle geçen yıla göre verim daha iyi, kahverengi kokarca ile ilgili bir sorun da görünmüyor. İnşallah rekolte de yüksek olur. Fiyat açıklandı ancak biraz daha yüksek olursa güzel olur. Şu anda işçilik ve diğer maliyetler yüksek fiyatlardan yapılıyor. Bu nedenle fiyatın biraz daha yüksek olması gerekiyor. Böyle olursa üreticiler ürünlerine daha iyi sahip çıkacaktır' dedi.

'Bir ay boyunca fındık toplayacağız'

Fındık hasadında çalışan Osman Karaca, bu yıl fındığın bol olduğunu söyledi. hava sıcaklıklarının kendilerini olumsuz etkilese de hasadın güzel geçtiğini ifade eden Karaca, '30 kişilik ekiple saat 08.00 gibi bahçeye girdik, 17.00'ye kadar çalışacağız. Arada molalarımız olacak. Bir ay boyunca bu şekilde çalışacağız. 250 lira fiyat bence düşük, beklentimiz 300 liranın altında olmamasıydı ki üreticiler tatmin olsun' diye konuştu.

'Biz Karadenizliyiz, fındık toplamak bizim işimiz'

Fahrettin Demir ise bugün itibarıyla fındık hasadına başladıklarını söyledi. Hasadın güzel olduğunu ve verimli bir sezon beklediklerini kaydeden Demir, tüm üreticilere verimli bir sezon diledi. Demir, 'Şu anda bu bölgede fındık olgunlaştı ve ilk doğumlar dökülmek üzere. Fındık toplamak zor ama Karadenizli olarak fındık toplamayı seviyoruz, bu bizim işimiz' ifadelerine yer verdi.

'Bizim en önemli ürünümüz, geçim kaynağımız'

Mine Elmas isimli fındık işçisi de zor olsa da fındığın önemli bir ürün olduğuna dikkat çekerek, 'Hamdolsun bugün itibarıyla hasada başladık. Zorluğu var ama Allah utandırmasın, hayırlısı ile yemek nasip etsin. Fiyat biraz düşük, beklentimiz biraz daha fazlaydı' ifadelerine yer verdi.

Ticaret Bakanlığı Orta Karadeniz Gümrük ve Dış Ticaret Müdürlüğü Başkanlığı tarafından Ordu'nun 2026 yılı fındık hasat ve ihraç tarihleri belirlendi. Açıklanan takvime göre sahil kesiminde fındık hasadı 10 Ağustos'ta, orta kesimde 17 Ağustos'ta, yüksek kesimlerde ise 24 Ağustos'ta başlayacak.

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Arslan Soydan, hasat tarihlerinin teknik komisyon tarafından bahçelerde yapılan incelemeler ve fındığın su oranı tespit edilerek belirlendiğini söyledi. Erken hasat edilen fındıkta randıman ve kilo kaybı yaşanacağına dikkat çeken Soydan, bunun üreticilere ekonomik olarak olumsuz yansıyacağını ifade etti. Üreticilere belirlenen toplama tarihlerine uymaları çağrısında bulunan Soydan, olgunlaşıp yere dökülen fındıkların toplanmasının hem randıman kaybını önlediğini hem de işçilik açısından avantaj sağladığını kaydetti.

Öte yandan Ordu'da fındığın ihraç tarihleri de açıklandı. Buna göre sahil kesiminde 15 Ağustos, orta kesimde 22 Ağustos, yüksek kesimlerde ise 29 Ağustos itibarıyla fındık ihracatı yapılabilecek.

Fındık kabuğundan yüksek katma değerli aktif karbon üretimi gerçekleştirecek tesisin tamamlanmasıyla birlikte çevre, sağlık, enerji ve su arıtma başta olmak üzere birçok alanda kullanılacak yerli üretimin hayata geçirilmesi hedefleniyor.

Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler, tesiste yürütülen çalışmaları yerinde inceleyen misafirlerine yatırımın geldiği son aşama ve üretim hedefleri hakkında bilgi verdi. Yatırımın, Ordu ve Türkiye açısından stratejik öneme sahip olduğunu belirten Güler, katma değerli üretime önemli katkı sağlayacağını da ifade etti. Tesisi gezen Ordulu iş insanları da yürütülen çalışmaları yerinde inceleyerek üretim süreci ve projenin ulaştığı aşama hakkında yetkililerden bilgi aldı.

Ordu Büyükşehir Belediyesinin vizyon projeleri arasında yer alan Aktif Karbon Üretim Tesisi'nin tamamlanmasıyla birlikte Ordu'nun sanayi altyapısına katkı sunması, katma değerli üretimi artırması ve yeni istihdam alanları oluşturması hedefleniyor.

Karadeniz'de sahil kesimlerinde fındık hasadının başlamasına sayılı günler kala üreticiler bahçelerde son hazırlıklarını sürdürüyor. Bahçe temizliği ve hasat hazırlıklarının büyük ölçüde tamamlandığı bölgede gözler ise resmi hasat tarihlerine çevrildi. Yetkililer, ürünün tam olgunlaşmadan toplanmasının randıman ve kilogram kaybına yol açabileceğine dikkat çekerek üreticilerin acele etmemesi gerektiğini belirtiyor.

'Bir yıl beklediğimiz ürünü birkaç gün erken toplamayalım'

Türkiye Ziraat Odaları Birliği Yönetim Kurulu Üyesi Arslan Soydan, hasat öncesinde yaptığı değerlendirmede, erken hasadın üreticinin emeğini ve kazancını olumsuz etkileyebileceğini söyledi. Üreticilerin büyük bölümünün bahçe bakım ve temizlik çalışmalarını tamamladığını ifade eden Soydan, hasat için resmi tarihler beklenmeden ürünün toplanmaması gerektiğini belirtti. Soydan, 'Bir yıl fındığı bekliyoruz, fındığın tam olgunlaşmasını beklememiz lazım. İlgili komisyon tarafından bahçelerde inceleme yapılarak toplama tarihleri belirlenecek ve önümüzdeki günlerde açıklanacak. Erken toplanan fındıklarda randıman ve kilo kaybı yaşanabiliyor. Bu nedenle üreticilerimizin acele etmeden hasatlarını yapması gerekiyor' dedi.

'Zamanında hasat işçiliği de kolaylaştırıyor'

Fındığın zamanında hasat edilmesinin sadece kalite açısından değil, işçilik bakımından da üreticiye avantaj sağladığını dile getiren Soydan, olgunlaşan ürünün doğal olarak yere döküldüğünü ve toplama işleminin daha kolay hale geldiğini ifade ederek, 'Zamanında toplanan fındık yere döküleceği için işçilik olarak daha kolay olacak ve daha az yevmiye gidecek. Erken hasat ise hem ürün kaybına hem de daha fazla işçilik maliyetine neden olabiliyor' diye konuştu.

'Hasat tarihleri üç bölge için ayrı açıklanacak'

Fındığın olgunlaşma sürecinin bahçenin bulunduğu rakım, güneş alma durumu ve vadi yapısına göre farklılık gösterdiğini ifade eden Soydan, bu nedenle hasat tarihlerinin sahil, orta ve yüksek kesimler için ayrı ayrı belirlendiğini kaydetti. Üreticilerin açıklanacak resmi hasat tarihlerini takip etmeleri gerektiğini belirten Soydan, 'Üreticilerimiz bu tarihlere ya da fındığın olgunlaşma durumuna göre hasatlarını yapsınlar. Bir yıl boyunca ciddi maliyetlerimiz oldu. En azından bu maliyetleri karşılayabilmek ve ürün kaybı yaşamamak için erken hasattan kaçınılması gerekiyor' ifadelerini kullandı.

İl Tarım ve Orman Müdürü Bayram Ay ve Ordu Arı Yetiştiricileri Birliği Başkanı Akın Çiftçi, Erzincan, Erzurum, Bingöl, Muş, Hakkari, Van ve Ağrı'nın kırsal bölgelerinde gezginci arıcılık faaliyetinde bulunan Ordulu üreticilerle bir araya geldi. Van'daki ziyaret programına Gıda ve Kontrol Genel Müdürü Dr. Ersin Dilber de eşlik etti. Program kapsamında Van'ın Özalp ilçesinde arıcılık yapan Sıtkı Bozkurt'un bal hasadı da gerçekleştirildi.

Ziyaretlerde açıklamalarda bulunan İl Tarım ve Orman Müdürü Bayram Ay, Türkiye'nin farklı bölgelerinde zorlu şartlarda üretim yapan gezginci arıcıları ziyaret ederek sorunlarını yerinde dinlediklerini söyledi. Haziran ayında da Sivas ve Erzincan'da faaliyet gösteren gezginci arıcıları ziyaret ettiklerini hatırlatan Ay, 'Dünyanın en tatlı gıdası olan balın doğadan sofralara gelene kadar geçtiği tüm aşamaları yerinde görüyoruz. Üreticilerimizin emeklerini ve karşılaştıkları sorunları sahada inceleme fırsatı buluyoruz' dedi.

'Ordu, bal üretiminde Türkiye birincisi: 7 milyar TL katkı'

Ordu'nun bal üretiminde Türkiye'de ilk sırada yer aldığını belirten Bayram Ay, il genelinde yaklaşık 3 bin 100 arıcılık işletmesinin bulunduğunu ifade etti. Ay, yıllık ortalama 16-17 bin ton bal üretimiyle Türkiye üretiminin yaklaşık yüzde 17'sinin Ordu tarafından karşılandığını kaydederek, 'Ordulu arıcılarımız ülkemizin dört bir yanında fedakârca üretim yaparak ülke ekonomisine yaklaşık 7 milyar TL katkı sağlıyor. Arıcılığı geliştirmek ve balın yanında arı ürünlerini çeşitlendirmek amacıyla son 5 yılda Bakanlığımız, yerel kaynaklar ve Dünya Bankası destekli toplam 11 proje uyguladık. Bu projeler kapsamında yaklaşık 45 milyon TL destek sağlandı. Tüm arıcılarımıza 2026 sezonunda bol ve bereketli kazançlar diliyorum' diye konuştu.

'Arıcılarımızın her zaman yanındayız'

Ordu Arı Yetiştiricileri Birliği Başkanı Akın Çiftçi ise Van'da gezginci arıcılık yapan üreticileri ziyaret ettiklerini belirterek, 'İl Tarım ve Orman Müdürümüz ile birlikte Doğu ve Güneydoğu Anadolu bölgelerinde üretim yapan arıcılarımızın yaşadığı sorunları yerinde görmek ve faaliyetlerini incelemek amacıyla bölgeyi ziyaret ediyoruz. Gerçekten zorlu şartlarda üretim yapan arıcılarımızın hem devlet hem de birlik olarak her zaman yanındayız' ifadelerini kullandı.

Kent genelinde birçok üretici, fındık bahçelerine girerek yabani otların temizlenmesi ve bahçelerin bakımına yönelik çalışmalarını sürdürüyor. Hasat dönemine daha sağlıklı bir ortamda girmeyi hedefleyen üreticiler, bahçelerde yoğun mesai harcıyor.

Fındık üreticisi Ersin Başçınar, sezon öncesi hazırlıkların başladığını belirterek, bahçelerde temizlik çalışmalarını sürdürdüklerini söyledi. Yeni sezondan umutlu olduklarını ifade eden Başçınar, yapılan bakım çalışmalarının ürün kalitesi ve verimi açısından önemli olduğunu kaydetti.

Öte yandan, Ordu'nun farklı ilçelerinde de üreticiler, fındık bahçelerinde temizlik ve bakım çalışmalarına devam ediyor. Hasat sezonuna kadar bahçelerdeki hazırlıkların sürmesi bekleniyor.

Ordu'nun enerji altyapısına 2026-2030 döneminde 15 milyar TL yatırım yapmayı planlayan YEDAŞ, Gülyalı'da hayata geçirilecek çalışmaları basın toplantısında kamuoyuyla paylaştı. Gülyalı Belediye Başkanı Medet Sipahi ile YEDAŞ Ordu Bölge Müdürü Mustafa Öztürk'ün katıldığı toplantıda, ilçenin mevcut enerji altyapısı ve gelecek döneme ilişkin yatırım hedefleri ele alındı. Toplantıda konuşan Mustafa Öztürk, Gülyalı'nın gelişim potansiyeline dikkat çekerek, 'İlçemizin büyüyen enerji talebini karşılayacak yatırımları planlarken, gelecekte ortaya çıkabilecek ihtiyaçları da göz önünde bulunduruyoruz. Amacımız daha güçlü, daha modern ve daha dayanıklı bir enerji altyapısı oluşturmak' ifadelerini kullandı.

Yatırım bütçesi üç katın üzerine çıkıyor

Gülyalı'da bugün itibarıyla 10 bin 238 kullanıcıya hizmet sunduklarını belirten Öztürk, ilçede 100 trafo ve 1.077 kilometrelik enerji hattının bulunduğunu söyledi. Son yıllarda gerçekleştirilen bakım, yenileme ve teknoloji yatırımlarının hizmet kalitesine doğrudan katkı sağladığını ifade eden Öztürk, enerji altyapısının her geçen yıl daha güçlü hale geldiğini vurguladı.

Son 5 yılda Gülyalı'da abone başına ortalama kesinti süresini ifade eden SAIDI değerinde yüzde 47, abone başına ortalama kesinti sayısını gösteren SAIFI değerinde ise yüzde 65 oranında iyileşme sağlandığını belirten Öztürk, '2021-2025 döneminde ilçemizde 107 milyon TL yatırım ve bakım çalışması gerçekleştirdik. Yeni dönemde ise bu rakamı 388 milyon TL'ye çıkarıyoruz' dedi.

Öztürk, planlanan yatırımların yalnızca bugünün ihtiyaçlarına değil, ilçenin gelecekteki büyüme ve gelişim sürecine de katkı sağlayacak şekilde tasarlandığını ifade etti.

'Gülyalı'nın enerji altyapısı daha da güçlenecek!'

Toplantıda konuşan Gülyalı Belediye Başkanı Medet Sipahi ise yaptığı açıklamada, ilçenin son yıllarda önemli bir gelişim ivmesi yakaladığını belirterek, 'Gülyalı, sahip olduğu doğal güzellikleri, ulaşım imkanları ve yatırım potansiyeliyle her geçen gün büyüyen ve gelişen bir ilçe konumunda. Bu gelişimin sürdürülebilir olması için güçlü ve kesintisiz bir enerji altyapısı büyük önem taşıyor. YEDAŞ tarafından ilçemize yönelik planlanan 388 milyon TL'lik yatırımın, hem mevcut ihtiyaçların karşılanmasına hem de gelecekteki büyüme hedeflerimizin desteklenmesine önemli katkı sağlayacağına inanıyoruz' dedi.

YEDAŞ ile koordinasyon içerisinde çalışmaya devam ettiklerini ifade eden Sipahi, 'Son yıllarda enerji altyapısında gerçekleştirilen bakım, yenileme ve teknoloji yatırımlarının olumlu sonuçlarını sahada görüyoruz. Özellikle hizmet kalitesindeki artış ve kesintilerde yaşanan iyileşmeler vatandaşlarımızın memnuniyetine de yansıyor. Önümüzdeki dönemde hayata geçirilecek yeni yatırımlarla birlikte Gülyalı'nın enerji altyapısının daha da güçleneceğine inanıyor, ilçemize değer katacak bu çalışmalar nedeniyle YEDAŞ yönetimine ve emeği geçen tüm çalışanlara teşekkür ediyorum' diye konuştu.

YEDAŞ'ın Ordu genelinde 2026-2030 döneminde hayata geçirmeyi planladığı 15 milyar TL'lik yatırım programı kapsamında Kabadüz'e yapılacak yatırımlar, Kabadüz Belediyesi'nde düzenlenen basın toplantısında değerlendirildi. Kabadüz Belediye Başkanı Yener Kaya ve YEDAŞ Ordu Bölge Müdürü Mustafa Öztürk'ün katıldığı toplantıda, ilçenin enerji altyapısını güçlendirmeye yönelik çalışmalar ele alındı. Toplantıda konuşan Mustafa Öztürk, yeni dönemde Kabadüz'e 442 milyon TL yatırım planladıklarını belirterek, 'Kabadüz'ün artan enerji ihtiyacını karşılayacak, hizmet kalitesini daha da yükseltecek ve şebekemizi geleceğe hazırlayacak yatırımları hayata geçirmeyi hedefliyoruz' dedi.

Son 5 yılda önemli iyileşmeler sağlandı

Kabadüz'de bugün itibarıyla 9 bin 322 kullanıcıya hizmet verildiğini belirten Öztürk, ilçede 147 trafo ve 898 kilometrelik enerji hattı bulunduğunu ifade etti. YEDAŞ'ın son yıllarda gerçekleştirdiği bakım, yenileme ve teknoloji yatırımları sayesinde ilçedeki enerji dağıtım hizmeti kalitesinde önemli gelişmeler yaşandığını kaydetti. Öztürk, son 5 yılda Kabadüz'de abone başına ortalama kesinti süresini ifade eden SAIDI değerinde yüzde 55, abone başına ortalama kesinti sayısını gösteren SAIFI değerinde ise yüzde 56 oranında iyileşme sağlandığını belirterek, 'İlçemizde son 5 yılda 165 milyon TL tutarında yatırım ve bakım çalışmasını hayata geçirdik. Yeni dönemde yatırım bütçemizi yaklaşık üç kat artırarak 442 milyon TL seviyesine çıkarıyoruz. Hedefimiz, kullanıcılarımıza daha kaliteli, kesintisiz ve sürdürülebilir enerji hizmeti sunmak' diye konuştu.

'Elektrik altyapısına yönelik yatırımlar Kabadüz'ün geleceği açısından çok önemli'

Toplantıda konuşan Kabadüz Belediye Başkanı Yener Kaya ise yaptığı açıklamada, ilçenin gelişimi ve yaşam kalitesinin artırılması açısından enerji altyapı yatırımlarının büyük önem taşıdığını belirterek, 'Kabadüz son yıllarda hem nüfus hareketliliği hem de ekonomik faaliyetler açısından gelişimini sürdüren bir ilçe. Bu gelişimin sağlıklı şekilde devam edebilmesi için güçlü ve modern bir enerji altyapısına ihtiyaç duyuyoruz. YEDAŞ'ın ilçemize yönelik planladığı 442 milyon TL'lik yatırım, yalnızca bugünün ihtiyaçlarını karşılamakla kalmayacak, Kabadüz'ün geleceğine de önemli katkılar sağlayacaktır' şeklinde konuştu.

Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler'in öncülüğünde 2019 yılında başlatılan tarımsal kalkınma hamlesi kapsamında yürütülen çalışmalarla, tarımsal üretimin çeşitlendirilmesi ve atıl durumdaki potansiyelin ekonomiye kazandırılması hedefleniyor. Bu doğrultuda uygulanan projelerle yeni üretim modelleri geliştirilirken, yerelde yeni sektörlerin oluşmasına da katkı sağlanıyor.

Kentte son yıllarda örtü altı yetiştiriciliğine olan ilgi artarken, birçok üretici sera kurarak üretime başladı. Ordu Büyükşehir Belediyesi ise sera naylonu kullanım ömrünü tamamlayan, fırtına gibi doğal afetler nedeniyle zarar gören veya kendi serasını kurarak naylon desteği talep eden üreticilere destek veriyor. 2019 yılından bu yana sürdürülen sera ve sera naylonu destekleriyle birlikte Ordu genelinde toplam 68 bin 150 metrekare örtü altı üretim alanı oluşturuldu.

Bu yılki sera naylonu desteğinden yararlanan üreticilerden Nuray Tutal ve Çiğdem Yaman, Büyükşehir Belediyesinin sağladığı desteklerden memnuniyet duyduklarını belirtti. Üreticiler, sera kurulumundan üretim sürecine kadar birçok konuda destek aldıklarını ifade ederek, bu sayede faaliyetlerini büyütme imkânı bulduklarını söyledi.

Sera ve naylon desteğinin yanı sıra çeşitli sebze fideleri de temin ettiklerini dile getiren üreticiler, desteklerinden dolayı Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler'e teşekkür etti.

Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Dr. Mehmet Hilmi Güler'in 2019 yılında göreve gelmesinin ardından başlatılan tarım ve hayvancılık projeleri kapsamında hayata geçirilen kaz yetiştiriciliği projesi, alım garantisi vermesiyle üreticilerin güvenini kazanıyor.

Kaz etinin restoran menülerinde yer almaya başlamasıyla birlikte üretimin desteklenmesi amacıyla Ordu Büyükşehir Belediyesi tarafından kanatlı kesimhanesi kurulurken, tesis yetiştiricilere ücretsiz hizmet sunuyor. Ayrıca üreticilerin en önemli sorunlarından biri olan civciv temini için kurulan damızlık kaz üretimi ve kuluçkahanesi de sektöre önemli katkı sağlıyor.

Perşembe ilçesi Efirli Mahallesi'nde yaşayan 40 yaşındaki Adem Kütük de Büyükşehir Belediyesi'nin desteklerinden yararlanarak geçen yıl 20 kazla başladığı üretimini kısa sürede büyüttü. Kütük, kazlardan elde ettiği yumurtaları belediyenin kuluçkahanesine vererek yüzlerce civciv elde etti. Çiftliğine astığı pankartla memnuniyetini dile getiren Kütük, pankarta, 'Fındık zahmetli, kaz bereketli. 20 kaz ile başlayan hikaye, 220 kazlık büyük sermaye. Desteklerinden dolayı Ordu Büyükşehir Belediye Başkanı Sayın Dr. Mehmet Hilmi Güler'e teşekkür ederim' ifadelerini yazdı.

Kaz yetiştiriciliğine başlamasında en önemli etkenin Büyükşehir Belediyesi'nin alım garantisi olduğunu belirten Adem Kütük, 'Geçen yıl Ordu Büyükşehir Belediyesinden 20 kaz alarak bu işe başladık. Bizi bu işe yönlendiren en önemli etken alım garantisi oldu. Aldığımız kazlar ocak ayında yumurtlamaya başladı. 20 kazdan 460 yumurta elde ettik. Bu yumurtaların 410'unu Büyükşehir Belediyesinin kaz kuluçkahanesine verdik. Şu ana kadar 220 kaz civcivimiz çıktı, çıkmaya da devam ediyor. Kuluçkadan normalde en fazla yüzde 65 oranında civciv çıkarken bizde bu oran yüzde 80'in üzerinde gerçekleşti' dedi.

Kaz yetiştiriciliğinin giderek yaygınlaştığını ifade eden Kütük, 'Büyükşehrin alım garantisinin yanı sıra yoldan geçen vatandaşlar bile bizlere sipariş vermeye başladı. Nasıl Kars kazı varsa, biz de Ordu kazı üretmeye başladık. Bu işi daha da büyütmek amacıyla çalışmalarımızı sürdürüyoruz. Düzenli yapıldığında fındığa ek önemli bir gelir elde edilebileceğini görüyoruz' diye konuştu.